Nghiên cứu tính đa dạng thực vật trong các hệ sinh thái rừng ở Vườn Quốc gia Xuân Sơn, tỉnh Phú Thọ làm cơ sở cho công tác quy hoạch và bảo tồn

Cho đến nay, đã có khá nhiều công trình nghiên cứu về Vườn Quốc gia Xuân Sơn, đặc biệt có một số công trình nghiên cứu về đa dạng sinh học và hệ thực vật tại Vườn Quốc gia Xuân Sơn. Tuy nhiên, hầu hết các công trình nghiên cứu chỉ dừng lại ở việc phát hiện các loài động vật và các loài thực vật và nghiên cứu về các loài thực vật có giá trị bảo tồn. Đặc biệt, chưa có công trình nghiên cứu nào đánh giá tính đa dạng về hệ thực vật và thảm thực vật theo các đai độ cao và theo tác động của con người. Vì vậy, chúng tôi lựa chọn đề tài: “Nghiên cứu tính đa dạng thực vật trong các hệ sinh thái rừng ở Vườn Quốc gia Xuân Sơn, tỉnh Phú Thọ làm cơ sở cho công tác quy hoạch và bảo tồn” nhằm đưa ra những cơ sở khoa học cho việc hoạch định những chính sách và áp dụng các biện pháp lâm sinh để bảo tồn và phát triển đa dạng hệ thực vật và thảm thực vật ở Vườn Quốc gia Xuân Sơn, tỉnh Phú Thọ.

NỘI DUNG:

MỞ ĐẦU ...................................................................................................... 1

1. Tính cấp thiết của đề tài ............................................................................. 1

2. Mục tiêu nghiên cứu .................................................................................. 2

3. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn ................................................................... 3

4. Điểm mới của luận án ................................................................................ 3

5. Cấu trúc của luận án .................................................................................. 4

Chương 1. TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU ........................ 5

1.1. NHỮNG NGHIÊN CỨU VỀ HỆ THỰC VẬT ............................................................. 5

1.1.1. Trên thế giới ........................................................................................ 5

1.1.2. Ở Việt Nam ......................................................................................... 6

1.1.3. Những nghiên cứu về các loài thực vật quý hiếm có nguy cơ bị tuyệt

chủng .......................................................................................................... 11

1.1.4. Nghiên cứu về thực vật ở Vườn Quốc gia Xuân Sơn ......................... 13

1.2. NHỮNG NGHIÊN CỨU VỀ THẢM THỰC VẬT..................................................... 14

1.2.1. Trên thế giới ...................................................................................... 14

1.2.2. Ở Việt Nam ....................................................................................... 21

1.2.3. Những nghiên cứu về thảm thực vật theo độ cao ............................... 26

1.3. ĐỘNG VẬT ĐẤT TRONG MỐI LIÊN QUAN ĐẾN MÔI TRƯỜNG SINH THÁI 30

1.3.1. Khái quát về động vật đất và vai trò của chúng .................................. 30

1.3.2. Mối liên quan giữa thảm thực vật và sinh vật đất ............................... 32

1.4. NGUYÊN NHÂN GÂY SUY THOÁI ĐDSH VÀ CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO

HIỆU QUẢ QUẢN LÝ ...................................................................................................... 33

1.4.1. Trên thế giới ...................................................................................... 34

1.4.2. Ở Việt Nam ....................................................................................... 36

iv

Chương 2. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN

CỨU ........................................................................................................... 37

2.1. ĐỐI TƯỢNG VÀ NỘI DUNG NGHIÊN CỨU .......................................................... 37

2.1.1. Đối tượng nghiên cứu ........................................................................ 37

2.1.2. Nội dung nghiên cứu ......................................................................... 37

2.2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ............................................................................... 38

2.2.1. Cách tiếp cận của luận án .................................................................. 38

2.2.2. Phương pháp kế thừa ......................................................................... 39

2.2.3. Các phương pháp nghiên cứu ngoài thực địa về đa dạng thực vật ...... 39

2.2.4. Các phương pháp phân tích đa dạng thực vật trong phòng thí nghiệm ... 41

2.2.5. Phương pháp nghiên cứu động vật đất .............................................. 43

2.2.6. Phương pháp phỏng vấn, điều tra xã hội học ..................................... 44

Chương 3. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN VÀ XÃ HỘI KHU VỰC NGHIÊN

CỨU ........................................................................................................... 46

3.1. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN ............................................................................................. 46

3.1.1. Vị trí địa lý, hành chính ..................................................................... 46

3.1.2. Địa hình, địa mạo .............................................................................. 47

3.1.3. Địa chất, đất đai ................................................................................. 48

3.1.4. Khí hậu thủy văn ............................................................................... 48

3.2. ĐẶC ĐIỂM KINH TẾ - XÃ HỘI ................................................................................ 49

3.2.1. Dân số, lao động và dân tộc ............................................................... 49

3.2.2. Đời sống và thu nhập của người dân .................................................. 50

3.3. THỰC TRẠNG BẢO TỒN VÀ PHÁT TRIỂN VƯỜN QUỐC GIA XUÂN SƠN ... 50

Chương 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN ...................... 51

4.1. PHÂN TÍCH HỆ THỰC VẬT Ở VƯỜN QUỐC GIA XUÂN SƠN .......................... 51

4.1.1. Sự đa dạng của các taxon thực vật .................................................... 51

4.1.2. Giá trị tài nguyên cây có ích .............................................................. 55

4.1.3. Các loài thực vật quý hiếm và có nguy cơ tuyệt chủng ...................... 62

4.2. SỰ PHÂN HÓA KIỂU THẢM THỰC VẬT Ở VQG XUÂN SƠN THEO ĐỘ CAO . 65

4.2.1. Đai nhiệt đới (độ cao dưới 700m) ...................................................... 67

4.2.2. Đai á nhiệt đới (độ cao trên 700m) ..................................................... 90

4.3. PHÂN TÍCH TÍNH ĐA DẠNG CỦA THẢM THỰC VẬT VQG XUÂN SƠN ...... 100

v

4.3.1. Sự khác biệt của thảm thực vật ở VQG Xuân Sơn theo độ cao ........ 100

4.3.2. Sự phân hóa thảm thực vật ở VQG Xuân Sơn qua các phương thức và

mức độ tác động của con người ................................................................. 103

4.3.3. Sự phân hóa thảm thực vật theo yếu tố địa hình ............................... 103

4.4. THÀNH PHẦN LOÀI VÀ PHÂN BỐ CỦA ĐỘNG VẬT ĐẤT TRONG CÁC KIỂU

THẢM THỰC VẬT ......................................................................................................... 108

4.4.1. Giun đất ........................................................................................... 108

4.4.2. Các nhóm mesofauna khác .............................................................. 114

4.5. NGUYÊN NHÂN GÂY SUY GIẢM VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP BẢO TỒN

ĐA DẠNG THỰC VẬT Ở VƯỜN QUỐC GIA XUÂN SƠN ....................................... 116

4.5.1. Các nguyên nhân gây suy giảm đa dạng hệ thực vật ........................ 116

4.5.2. Đề xuất giải pháp bảo tồn đa dạng hệ thực vật ở Vườn Quốc gia Xuân

Sơn ............................................................................................................ 126

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ................................................................. 131

TÀI LIỆU THAM KHẢO ....................................................................... 133

DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC

GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN

LINK DOWNLOAD

NỘI DUNG: