GIÁO TRÌNH - Chăn nuôi thỏ (PGS.TS. Nguyễn Văn Thu & TS Nguyễn Thị Kim Đông)
Thỏnhà là gia súc được biết nhưlà một loài ăn cỏchuyển hoá một cách có hiệu quảtừrau cỏsang thực phẩm cho con người. Thỏcó thểchuyển hoá 20% protein chúng ăn được thành thịt so với 16-18% ởheo và 8-12% ởbò thịt. Một cách đặc biệt chúng tận dụng tốt nguồn protein và năng lượng từthực vật đểtạo ra thực phẩm, trong khi các nguồn thức ăn này không cạnh tranh với con người, heo, gà ... so với ngủcốc. Nhưvậy trong những nước hay vùng không có nguồn ngủcốc dưthừa thì chăn nuôi thỏlà một trong những phương án tốt nhất đểsản xuất ra nguồn protein động vật cần thiết cho dinh dưỡng con người một cách kinh tế.
Trên thếgiới ngành chăn nuôi thỏkhá phát triển. Trong những thập niên 80 theo ước tính từsựsản xuất thịt thỏ, mỗi năm một người tiêu thụkhoảng 200g thịt thỏ. Sản xuất thịt thỏcao ởcác nước Nga, Pháp, Ý, Trung Quốc, Anh, Mỹ, v..v…Một cách chung nhất nghềnày phát triển mạnh ởChâu Âu và Châu Mỹ, tuy nhiên kém phát triển ởChâu Á và Châu Phi. ỞChâu Âu sựsản xuất và mua bán thịt thỏvà thỏgiống cũng tăng nhanh.
Cụthểlà các nước Nga, Đức, Pháp, Đan Mạch, Hà Lan và Anh. Trung Quốc cũng là nước xuất khẩu thịt thỏcó uy tính ởthịtrường Châu Âu. Thịtrường da thỏvà lông len thỏcũng mạnh mẽ đặc biệt là nhu cầu da xuất khẩu sang Anh, Nhật, Ý, Mỹ,…và lông len của thỏAngora xuất sang Mỹ, Nhật và Đức từcác nước sản xuất chính như: Czechoslovakia, Đức, Anh, Tây Ban Nha, v.v…
NỘI DUNG:
.........................................................................................................................8
I. VỊTRÍ VÀ TẦM QUAN TRỌNG ...............................................................................8
II. NHỮNG LỢI ÍCH CỦA NGHỀNUÔI THỎ..............................................................8
1. Thỏsinh sản nhiều và nhanh .....................................................................................8
2. Thức ăn của thỏrẻtiền dễkiếm và ít cạnh tranh với các gia súc khác .....................9
3. Nuôi thỏ đầu tưvốn ít................................................................................................9
4. Lao động rất nhẹnhàng: ............................................................................................9
5. Cung cấp thịt nhanh:..................................................................................................9
6. Thịt thỏcó giá trịdinh dưỡng tốt:............................................................................10
III. ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC ...........................................................................................10
1. Những tập tính đặc biệt của thỏ...............................................................................10
2. Sự đáp ứng cơthểvới khí hậu .................................................................................10
3. Thân nhiệt, nhịp tim và nhịp thở..............................................................................11
4. Đặc điểm vềkhứu giác ............................................................................................11
5. Đặc điểm vềthính giác và thịgiác...........................................................................12
6. Sựtiêu hóa ...............................................................................................................12
a. Cơthểhọc hệtiêu hoá...........................................................................................12
b. Sinh lý tiêu hóa .....................................................................................................12
7. Sinh lý sinh sản ......................................................................................................14
a. Cấu tạo cơquan sinh dục ......................................................................................14
Dai hoc Can Tho http://www.ebook.edu.vn 4
b. Hoạt động sinh lý sinh dục của thỏ......................................................................15
8. Sinh lý cho sữa........................................................................................................16
IV. CÂU HỎI ÔN TẬP ..................................................................................................17
V. TÀI LI ỆU THAM KHẢO.........................................................................................17
CHƯƠNG 2: GIỐNG VÀ CÔNG TÁC GIỐNG THỎ...........................18
I. SỰTHUẦN HÓA .......................................................................................................18
II. CÁC GIỐNG THỎ.....................................................................................................18
1. ThỏNewzeland trắng...............................................................................................19
2. ThỏCalifornian........................................................................................................19
3. ThỏChinchilla .........................................................................................................20
4. ThỏEnglish Spot .....................................................................................................21
5. Nhóm thỏViệt Nam.................................................................................................21
a.Tính đẻsai con:......................................................................................................23
b.Tăng trọng và thành phần cơthể: ..........................................................................24
c. Sựdi truyền về đặc điểm giống ............................................................................24
d. Gen và môi trường sống .......................................................................................24
e. Sựlai giống ởcác nước nhiệt đới .........................................................................25
III. PHƯƠNG PHÁP CHỌN LỌC VÀ NHÂN GIỐNG THỎ......................................25
1. Các phương pháp chọn lọc ......................................................................................25
a. Chọn lọc quần thể.................................................................................................25
b. Chọn lọc cá thể.....................................................................................................25
2. Phương pháp nhân giống thỏ...................................................................................27
a. Nhân giống thuần ..................................................................................................27
b. Lai giống ...............................................................................................................28
c. Thực hành phối giống ...........................................................................................28
IV. CÂU HỎI ÔN TẬP ..................................................................................................29
V. TÀI LI ỆU THAM KHẢO.........................................................................................30
Dai hoc Can Tho http://www.ebook.edu.vn 5
CHƯƠNG 3: DINH DƯỠNG VÀ THỨC ĂN CỦA THỎ.......................31
A. NHU CẦU DINH DƯỠNG.......................................................................................31
I. Nhu cầu năng lượng .................................................................................................31
a. Nhu cầu cơbản .....................................................................................................31
b. Nhu cầu duy trì .....................................................................................................31
c. Nhu cầu sản xuất...................................................................................................32
II. Nhu cầu đạm và amino acid ....................................................................................36
a. Nhu cầu đạm .........................................................................................................36
b. Nhu cầu amino acid ..............................................................................................36
III. Nhu cầu chất xơcủa thỏ........................................................................................38
IV. Nhu cầu khoáng và vitamin ...................................................................................38
V. Nhu cầu nước uống .................................................................................................39
B. CÁC LOẠI THỨC ĂN CHO THỎ............................................................................40
I. Rau cỏ.......................................................................................................................40
II. Các loại họ đậu và phụphẩm trồng trọt..................................................................41
III. Thức ăn tinh bột.....................................................................................................49
IV. Thức ăn bổsung đạm.............................................................................................49
V. Cách chếbiến thức ăn cho thỏ................................................................................50
C. CÂU HỎI ÔN TẬP ....................................................................................................51
D. TÀI LI ỆU THAM KHẢO.........................................................................................51
CHƯƠNG 4: CHUỒNG TRẠI...................................................................53
I. NHỮNG YẾU TỐCHÚ Ý KHI XÂY DỰNG CHUỒNG TRẠI THỎ.....................53
1. Khí hậu.....................................................................................................................53
a. Nhiệt độ.................................................................................................................53
b. Gió ........................................................................................................................53
c. Ánh sáng ...............................................................................................................53
d. Ẩm độ...................................................................................................................53
Dai hoc Can Tho http://www.ebook.edu.vn 6
2. Vịtrí.........................................................................................................................53
II. NHÀ NUÔI THỎ.......................................................................................................54
III. LỒNG THỎ..............................................................................................................55
1. Lồng nhốt riêng từng con: .......................................................................................56
2. Lồng thỏcái nuôi con ..............................................................................................56
3. Lồng thỏnuôi thịt ....................................................................................................57
4. Các kiểu lồng: ..........................................................................................................57
a. Kiểu lồng 1 tầng....................................................................................................57
b. Kiểu lồng 2 tầng....................................................................................................58
c. Kiểu lồng 3 tầng....................................................................................................58
5. Vật liệu làm lồng......................................................................................................59
6. Dụng cụtrong lồng ..................................................................................................59
a. Máng cỏ: ...............................................................................................................60
b. Máng thức ăn bổsung (TABS):............................................................................60
c. Máng uống: ...........................................................................................................61
d. Ổ đẻ:......................................................................................................................61
7. Kiểu lồng liên kết với hang thỏ...............................................................................61
IV. CÂU HỎI ÔN TẬP ..................................................................................................62
V. TÀI LI ỆU THAM KHẢO.........................................................................................62
CHƯƠNG 5: KỸTHUẬT NUÔI THỎ.....................................................64
I. NUÔI THỎTHỊT........................................................................................................64
II. NUÔI THỎSINH SẢN .............................................................................................68
1. Nuôi Thỏ đực ...........................................................................................................68
2. Chọn Thỏ đực ..........................................................................................................68
3. Chọn Thỏcái............................................................................................................69
4- Chọn thỏcon làm thỏgiống ....................................................................................69
5. Tuổi cho thỏsinh sản ...............................................................................................69
Dai hoc Can Tho http://www.ebook.edu.vn 7
6. Thỏcái lên giống: ....................................................................................................71
7. Cho thỏphối giống ..................................................................................................71
8. Chăm sóc thỏcái có thai..........................................................................................71
9. Kiểm soát thỏcái có thai..........................................................................................72
10. Cho thỏ đẻ..............................................................................................................72
11. Một sốkhẩu phần tham khảo đểnuôi thỏsinh sản................................................72
III. NHỮNG BỆNH THÔNG THƯỜNG ỞTHỎ..........................................................74
1. Bệnh Bại huyết: .......................................................................................................74
2. Bệnh cầu trùng:........................................................................................................75
3. Bệnh sán lá gan:.......................................................................................................75
4. Bệnh Ghẻ: ................................................................................................................75
5. Bệnh TụHuyết Trùng:.............................................................................................76
6. Bệnh viêm mũi:........................................................................................................76
7. Bệnh chướng hơi, tiêu chảy:....................................................................................76
III. CÂU HỎI ÔN TẬP...................................................................................................76
IV. TÀI LI ỆU THAM KHẢO
Thỏnhà là gia súc được biết nhưlà một loài ăn cỏchuyển hoá một cách có hiệu quảtừrau cỏsang thực phẩm cho con người. Thỏcó thểchuyển hoá 20% protein chúng ăn được thành thịt so với 16-18% ởheo và 8-12% ởbò thịt. Một cách đặc biệt chúng tận dụng tốt nguồn protein và năng lượng từthực vật đểtạo ra thực phẩm, trong khi các nguồn thức ăn này không cạnh tranh với con người, heo, gà ... so với ngủcốc. Nhưvậy trong những nước hay vùng không có nguồn ngủcốc dưthừa thì chăn nuôi thỏlà một trong những phương án tốt nhất đểsản xuất ra nguồn protein động vật cần thiết cho dinh dưỡng con người một cách kinh tế.
Trên thếgiới ngành chăn nuôi thỏkhá phát triển. Trong những thập niên 80 theo ước tính từsựsản xuất thịt thỏ, mỗi năm một người tiêu thụkhoảng 200g thịt thỏ. Sản xuất thịt thỏcao ởcác nước Nga, Pháp, Ý, Trung Quốc, Anh, Mỹ, v..v…Một cách chung nhất nghềnày phát triển mạnh ởChâu Âu và Châu Mỹ, tuy nhiên kém phát triển ởChâu Á và Châu Phi. ỞChâu Âu sựsản xuất và mua bán thịt thỏvà thỏgiống cũng tăng nhanh.
Cụthểlà các nước Nga, Đức, Pháp, Đan Mạch, Hà Lan và Anh. Trung Quốc cũng là nước xuất khẩu thịt thỏcó uy tính ởthịtrường Châu Âu. Thịtrường da thỏvà lông len thỏcũng mạnh mẽ đặc biệt là nhu cầu da xuất khẩu sang Anh, Nhật, Ý, Mỹ,…và lông len của thỏAngora xuất sang Mỹ, Nhật và Đức từcác nước sản xuất chính như: Czechoslovakia, Đức, Anh, Tây Ban Nha, v.v…
NỘI DUNG:
.........................................................................................................................8
I. VỊTRÍ VÀ TẦM QUAN TRỌNG ...............................................................................8
II. NHỮNG LỢI ÍCH CỦA NGHỀNUÔI THỎ..............................................................8
1. Thỏsinh sản nhiều và nhanh .....................................................................................8
2. Thức ăn của thỏrẻtiền dễkiếm và ít cạnh tranh với các gia súc khác .....................9
3. Nuôi thỏ đầu tưvốn ít................................................................................................9
4. Lao động rất nhẹnhàng: ............................................................................................9
5. Cung cấp thịt nhanh:..................................................................................................9
6. Thịt thỏcó giá trịdinh dưỡng tốt:............................................................................10
III. ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC ...........................................................................................10
1. Những tập tính đặc biệt của thỏ...............................................................................10
2. Sự đáp ứng cơthểvới khí hậu .................................................................................10
3. Thân nhiệt, nhịp tim và nhịp thở..............................................................................11
4. Đặc điểm vềkhứu giác ............................................................................................11
5. Đặc điểm vềthính giác và thịgiác...........................................................................12
6. Sựtiêu hóa ...............................................................................................................12
a. Cơthểhọc hệtiêu hoá...........................................................................................12
b. Sinh lý tiêu hóa .....................................................................................................12
7. Sinh lý sinh sản ......................................................................................................14
a. Cấu tạo cơquan sinh dục ......................................................................................14
Dai hoc Can Tho http://www.ebook.edu.vn 4
b. Hoạt động sinh lý sinh dục của thỏ......................................................................15
8. Sinh lý cho sữa........................................................................................................16
IV. CÂU HỎI ÔN TẬP ..................................................................................................17
V. TÀI LI ỆU THAM KHẢO.........................................................................................17
CHƯƠNG 2: GIỐNG VÀ CÔNG TÁC GIỐNG THỎ...........................18
I. SỰTHUẦN HÓA .......................................................................................................18
II. CÁC GIỐNG THỎ.....................................................................................................18
1. ThỏNewzeland trắng...............................................................................................19
2. ThỏCalifornian........................................................................................................19
3. ThỏChinchilla .........................................................................................................20
4. ThỏEnglish Spot .....................................................................................................21
5. Nhóm thỏViệt Nam.................................................................................................21
a.Tính đẻsai con:......................................................................................................23
b.Tăng trọng và thành phần cơthể: ..........................................................................24
c. Sựdi truyền về đặc điểm giống ............................................................................24
d. Gen và môi trường sống .......................................................................................24
e. Sựlai giống ởcác nước nhiệt đới .........................................................................25
III. PHƯƠNG PHÁP CHỌN LỌC VÀ NHÂN GIỐNG THỎ......................................25
1. Các phương pháp chọn lọc ......................................................................................25
a. Chọn lọc quần thể.................................................................................................25
b. Chọn lọc cá thể.....................................................................................................25
2. Phương pháp nhân giống thỏ...................................................................................27
a. Nhân giống thuần ..................................................................................................27
b. Lai giống ...............................................................................................................28
c. Thực hành phối giống ...........................................................................................28
IV. CÂU HỎI ÔN TẬP ..................................................................................................29
V. TÀI LI ỆU THAM KHẢO.........................................................................................30
Dai hoc Can Tho http://www.ebook.edu.vn 5
CHƯƠNG 3: DINH DƯỠNG VÀ THỨC ĂN CỦA THỎ.......................31
A. NHU CẦU DINH DƯỠNG.......................................................................................31
I. Nhu cầu năng lượng .................................................................................................31
a. Nhu cầu cơbản .....................................................................................................31
b. Nhu cầu duy trì .....................................................................................................31
c. Nhu cầu sản xuất...................................................................................................32
II. Nhu cầu đạm và amino acid ....................................................................................36
a. Nhu cầu đạm .........................................................................................................36
b. Nhu cầu amino acid ..............................................................................................36
III. Nhu cầu chất xơcủa thỏ........................................................................................38
IV. Nhu cầu khoáng và vitamin ...................................................................................38
V. Nhu cầu nước uống .................................................................................................39
B. CÁC LOẠI THỨC ĂN CHO THỎ............................................................................40
I. Rau cỏ.......................................................................................................................40
II. Các loại họ đậu và phụphẩm trồng trọt..................................................................41
III. Thức ăn tinh bột.....................................................................................................49
IV. Thức ăn bổsung đạm.............................................................................................49
V. Cách chếbiến thức ăn cho thỏ................................................................................50
C. CÂU HỎI ÔN TẬP ....................................................................................................51
D. TÀI LI ỆU THAM KHẢO.........................................................................................51
CHƯƠNG 4: CHUỒNG TRẠI...................................................................53
I. NHỮNG YẾU TỐCHÚ Ý KHI XÂY DỰNG CHUỒNG TRẠI THỎ.....................53
1. Khí hậu.....................................................................................................................53
a. Nhiệt độ.................................................................................................................53
b. Gió ........................................................................................................................53
c. Ánh sáng ...............................................................................................................53
d. Ẩm độ...................................................................................................................53
Dai hoc Can Tho http://www.ebook.edu.vn 6
2. Vịtrí.........................................................................................................................53
II. NHÀ NUÔI THỎ.......................................................................................................54
III. LỒNG THỎ..............................................................................................................55
1. Lồng nhốt riêng từng con: .......................................................................................56
2. Lồng thỏcái nuôi con ..............................................................................................56
3. Lồng thỏnuôi thịt ....................................................................................................57
4. Các kiểu lồng: ..........................................................................................................57
a. Kiểu lồng 1 tầng....................................................................................................57
b. Kiểu lồng 2 tầng....................................................................................................58
c. Kiểu lồng 3 tầng....................................................................................................58
5. Vật liệu làm lồng......................................................................................................59
6. Dụng cụtrong lồng ..................................................................................................59
a. Máng cỏ: ...............................................................................................................60
b. Máng thức ăn bổsung (TABS):............................................................................60
c. Máng uống: ...........................................................................................................61
d. Ổ đẻ:......................................................................................................................61
7. Kiểu lồng liên kết với hang thỏ...............................................................................61
IV. CÂU HỎI ÔN TẬP ..................................................................................................62
V. TÀI LI ỆU THAM KHẢO.........................................................................................62
CHƯƠNG 5: KỸTHUẬT NUÔI THỎ.....................................................64
I. NUÔI THỎTHỊT........................................................................................................64
II. NUÔI THỎSINH SẢN .............................................................................................68
1. Nuôi Thỏ đực ...........................................................................................................68
2. Chọn Thỏ đực ..........................................................................................................68
3. Chọn Thỏcái............................................................................................................69
4- Chọn thỏcon làm thỏgiống ....................................................................................69
5. Tuổi cho thỏsinh sản ...............................................................................................69
Dai hoc Can Tho http://www.ebook.edu.vn 7
6. Thỏcái lên giống: ....................................................................................................71
7. Cho thỏphối giống ..................................................................................................71
8. Chăm sóc thỏcái có thai..........................................................................................71
9. Kiểm soát thỏcái có thai..........................................................................................72
10. Cho thỏ đẻ..............................................................................................................72
11. Một sốkhẩu phần tham khảo đểnuôi thỏsinh sản................................................72
III. NHỮNG BỆNH THÔNG THƯỜNG ỞTHỎ..........................................................74
1. Bệnh Bại huyết: .......................................................................................................74
2. Bệnh cầu trùng:........................................................................................................75
3. Bệnh sán lá gan:.......................................................................................................75
4. Bệnh Ghẻ: ................................................................................................................75
5. Bệnh TụHuyết Trùng:.............................................................................................76
6. Bệnh viêm mũi:........................................................................................................76
7. Bệnh chướng hơi, tiêu chảy:....................................................................................76
III. CÂU HỎI ÔN TẬP...................................................................................................76
IV. TÀI LI ỆU THAM KHẢO


.png)
.png)
%20(1).png)
.png)




Không có nhận xét nào: